Báo cáo mới nhất của Hiệp hội Lương thực Việt Nam cho biết, chỉ số gạo trắng Oryza (WRI), giá bình quân gia quyền gạo trắng xuất khẩu toàn cầu kết thúc tuần đầu tháng 8/2026 ở mức 434 USD/tấn, giảm 2 USD/tấn so với tuần trước, nhưng tăng 1 USD/tấn so với tháng trước và 5 USD/tấn so với cùng kỳ năm 2025.
Thị trường gạo toàn cầu đang chịu tác động đan xen từ nguồn cung dồi dào và những rủi ro thời tiết. Hiện tượng El Niño gia tăng cường độ khiến lượng mưa tại nhiều khu vực ở châu Á thấp hơn bình thường, đe dọa sản lượng lúa gạo tại Ấn Độ, Thái Lan, Việt Nam, Indonesia và Philippines. Bên cạnh đó, chi phí phân bón, nhiên liệu và tưới tiêu tăng cao có thể tác động đến quyết định gieo trồng của nông dân, qua đó ảnh hưởng sản lượng trong những vụ tới. Lượng tồn kho gạo toàn cầu hiện ở mức gần kỷ lục được kỳ vọng tạo vùng đệm, hạn chế nguy cơ giá tăng mạnh trong ngắn hạn.
Tuy nhiên, nếu thời tiết bất lợi kéo dài hoặc các quốc gia áp dụng biện pháp hạn chế thương mại, nguồn cung trên thị trường quốc tế có thể bị thắt chặt, làm gia tăng áp lực lạm phát lương thực và rủi ro an ninh lương thực tại các nước nhập khẩu.
Tại Indonesia, sản lượng gạo niên vụ 2026/27 được dự báo giảm nhẹ do mùa khô đến sớm, kéo dài và khô hạn hơn dưới tác động của El Niño. Thiếu nước khiến một bộ phận nông dân chuyển sang trồng ngô hoặc để đất bỏ hoang. Tiêu thụ gạo của Indonesia dự kiến duy trì ở mức 36,2 triệu tấn, trong khi nhập khẩu có thể tăng lên 500.000 tấn, so với 150.000 tấn năm trước. Tồn kho cuối kỳ được dự báo giảm từ 4 triệu tấn xuống 2,6 triệu tấn.
Để ổn định nguồn cung và giá cả, Chính phủ Indonesia dự kiến tăng cường các biện pháp bảo đảm an ninh lương thực như cải thiện hệ thống thủy lợi, mở rộng diện tích đất có tưới, gieo mây tạo mưa và tăng nhập khẩu gạo. Từ tháng 8/2026, Indonesia sẽ phân phối 997.200 tấn gạo cho hơn 33 triệu hộ gia đình có thu nhập thấp trong chương trình kéo dài 5 tháng. Nguồn gạo được lấy từ kho dự trữ của Bulog, với tổng kinh phí khoảng 17,25 nghìn tỷ rupiah, tương đương khoảng 954 triệu USD.
Tại Ấn Độ, giá gạo trắng 5% tấm được ghi nhận khoảng 363 USD/tấn, giảm 2 USD/tấn so với tuần trước. Thị trường khá trầm lắng khi nguồn cung phục hồi. Lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu gạo của Ấn Độ ước đạt 12,27 triệu tấn, tăng khoảng 5% so với cùng kỳ năm trước.
Tại Thái Lan, giá gạo trắng 5% tấm khoảng 455 USD/tấn, giảm 2 USD/tấn so với tuần trước và giảm 25 USD/tấn so với tháng trước. Nhu cầu mua chậm cùng đồng baht mạnh đang tạo sức ép lên giá xuất khẩu.
Pakistan ghi nhận giá gạo trắng 5% tấm khoảng 401 USD/tấn, giảm 11 USD/tấn so với tuần trước. Giao dịch nhìn chung trầm lắng do nguồn cung vụ cũ hạn chế và nhu cầu quốc tế chậm. Tuy nhiên, giá vẫn duy trì ở mức cao do chi phí thu mua trong nước tăng.
Tại Việt Nam, theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, 7 tháng năm 2026, xuất khẩu gạo đạt khoảng 5,5 triệu tấn, trị giá 2,64 tỷ USD, tăng 0,5% về lượng nhưng giảm 6,7% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Giá xuất khẩu gạo bình quân 7 tháng ước đạt 476,6 USD/tấn, giảm 7,1% so với cùng kỳ năm trước. Philippines tiếp tục là thị trường tiêu thụ gạo lớn nhất của Việt Nam, chiếm 44,7% thị phần.
Các chuyên gia trong ngành nhận định, trong bối cảnh thị trường thế giới chịu tác động từ thời tiết cực đoan, nhu cầu và chính sách thương mại, diễn biến nguồn cung tại các nước sản xuất lớn sẽ tiếp tục là yếu tố quan trọng chi phối giá gạo quốc tế và hoạt động xuất khẩu của Việt Nam trong những tháng tới.
