New Zealand, điều phối viên của sáng kiến FFSR, đã nhắc lại các kết quả chính đạt được bởi 48 nước đồng tài trợ tại MC14, thể hiện tiến bộ trên ba trụ cột của sáng kiến FFSR được xác định trong kế hoạch công tác MC13 của nước này. Ba trụ cột này là tăng cường tính minh bạch, các biện pháp hỗ trợ khủng hoảng, xác định và giải quyết các khoản trợ cấp nhiên liệu hóa thạch gây hại nhất.
New Zealand lưu ý rằng Tuyên bố chung của Bộ trưởng MC14 tái khẳng định cam kết của các nước đồng tài trợ đối với Sáng kiến này nhằm mục đích hợp lý hóa, loại bỏ dần hoặc xóa bỏ các khoản trợ cấp nhiên liệu hóa thạch có hại, đồng thời đưa ra các hướng dẫn để thiết kế các biện pháp trợ cấp nhiên liệu hóa thạch minh bạch, có mục tiêu và tạm thời nhằm ứng phó với khủng hoảng năng lượng. Kèm theo tuyên bố là một danh sách cập nhật nhưng không đầy đủ các câu hỏi mẫu để sử dụng trong các Đánh giá Chính sách Thương mại của WTO.
Ngoài ra, New Zealand đã công bố báo cáo tiến độ của điều phối viên tóm tắt các lĩnh vực công việc chính thuộc sáng kiến này trong giai đoạn 2024-2025. Những lĩnh vực này bao gồm bản dự thảo làm việc của Bảng phác thảo các loại trợ cấp và tác động, tổng hợp thông tin về các tình huống và lĩnh vực sử dụng trợ cấp nhiên liệu hóa thạch cũng như các tác động có hại tiềm tàng đến môi trường và thương mại.
Dựa trên những kết quả tích cực đạt được tại MC14 vào tháng 3 năm 2026, các nước đồng tài trợ cho rằng đây là thời điểm thích hợp để thảo luận sâu hơn về các biện pháp hỗ trợ trong khủng hoảng. Sau khi xung đột ở Trung Đông bùng nổ, nhiều chính phủ đã đưa ra các biện pháp tạm thời để bảo vệ các hộ gia đình và doanh nghiệp khỏi giá năng lượng và hàng hóa tăng cao. Nhận thức được những tác động của các biện pháp can thiệp này đối với cải cách trợ cấp nhiên liệu hóa thạch, điều phối viên nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đảm bảo các biện pháp hỗ trợ khẩn cấp vẫn có mục tiêu, tạm thời và minh bạch.
Chile đã trình bày phản ứng chính sách đối với cú sốc giá nhiên liệu năm 2026. Do gần như hoàn toàn phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu, quốc gia này đã tìm cách cân bằng giữa bảo vệ người tiêu dùng và tính bền vững tài chính. Thay vì dựa vào trợ cấp năng lượng trên diện rộng để hấp thụ hoàn toàn sự tăng giá dầu quốc tế, chính phủ đã điều chỉnh Cơ chế ổn định giá nhiên liệu (MEPCO) để hạn chế chi phí tài chính. Đồng thời, Chile đã thực hiện một gói các biện pháp tài chính và kinh tế có mục tiêu và tạm thời để ổn định thị trường, giảm thiểu các tác động kinh tế và xã hội của giá nhiên liệu cao hơn và bảo vệ các hộ gia đình, các nhóm dễ bị tổn thương và các doanh nghiệp nhỏ.
Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã trình bày Công cụ theo dõi các biện pháp hỗ trợ năng lượng, phân tích các biện pháp mới được các nước OECD áp dụng để ứng phó với cuộc khủng hoảng năng lượng. Dữ liệu cho thấy hầu hết các thành viên OECD dựa vào các biện pháp không nhắm mục tiêu trên diện rộng - đặc biệt là giảm thuế nhiên liệu và áp giá trần - để giảm thiểu tác động của chi phí năng lượng cao hơn, với sự hỗ trợ thường tập trung vào dầu diesel và xăng. OECD cũng lưu ý rằng khi giá năng lượng toàn cầu gần đây đã giảm xuống mức trước khủng hoảng, các chính phủ đã bắt đầu loại bỏ dần các biện pháp hỗ trợ khẩn cấp được đưa ra trong thời kỳ khủng hoảng. Hướng về phía trước, OECD nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường khả năng chống chịu trước những cú sốc trong tương lai thông qua việc đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, cải thiện hiệu quả năng lượng và chuẩn bị tốt hơn.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã trình bày Báo cáo Theo dõi Phản ứng Chính sách Khủng hoảng Năng lượng năm 2026, theo dõi các phản ứng chính sách của hơn 110 chính phủ trên toàn thế giới. Theo báo cáo này, 92 chính phủ đã đưa ra các biện pháp hỗ trợ giá để hỗ trợ các hộ gia đình và doanh nghiệp, 58 chính phủ đã áp dụng các biện pháp và chiến dịch tiết kiệm năng lượng để hạn chế tiêu thụ nhiên liệu và 28 chính phủ đã công bố các chính sách cơ cấu nhằm tăng cường khả năng phục hồi năng lượng dài hạn. Về tầm nhìn dài hạn, IEA cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của các cải cách cơ cấu để tăng cường an ninh và khả năng phục hồi năng lượng, bao gồm việc mở rộng các chương trình tiết kiệm năng lượng, có thể giúp giảm sự phụ thuộc vào các biện pháp hỗ trợ khẩn cấp.
Các thành viên hoan nghênh những thông tin quý giá được chia sẻ, bày tỏ sự quan tâm đến việc theo dõi quá trình loại bỏ dần các biện pháp hỗ trợ khủng hoảng đồng thời củng cố nhu cầu đẩy nhanh quá trình chuyển đổi khỏi nhiên liệu hóa thạch. Một số thành viên cũng đã nêu ra các biện pháp ứng phó khủng hoảng, nhấn mạnh sự cần thiết phải điều chỉnh các can thiệp ngắn hạn phù hợp với các mục tiêu chuyển đổi dài hạn và chuyển hướng nguồn lực sang đầu tư vào năng lượng tái tạo và năng lượng sạch. Ví dụ, Liên minh châu Âu đã nêu bật Danh mục AccelerateEU về các thực tiễn tốt nhất trong lĩnh vực này.
Kết thúc cuộc họp, điều phối viên đã nhấn mạnh hội thảo học tập FFSR 101 được tổ chức ngay trước cuộc họp FFSR, do Viện Phát triển Bền vững Quốc tế và New Zealand tổ chức. Hội thảo, nhận được phản hồi tích cực từ những đại biểu tham gia, nhằm mục đích nâng cao hiểu biết về cải cách trợ cấp nhiên liệu hóa thạch. Dựa trên thành công này, các buổi đào tạo bổ sung và các cuộc thảo luận chuyên đề chuyên sâu có thể được tổ chức song song với các cuộc họp FFSR trong tương lai.

Nguồn: Vitic/ wto.org