Các nước thành viên thảo luận về hỗ trợ trong nước cho nông nghiệp, tác động của hiện tượng El Nino và xung đột ở Trung Đông
Thứ sáu, 19-6-2026
AsemconnectVietnam - Ngày 13-14/6/2026, tại cuộc họp đầu tiên của Ủy ban Nông nghiệp kể từ Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ 14 tại Yaoundé, Cameroon, vào tháng 3/2026, các nước thành viên WTO đã thảo luận nhiều vấn đề, đặc biệt chú trọng đến hỗ trợ nông nghiệp, bao gồm các câu hỏi phát sinh từ thông báo của các nước thành viên gửi đến Ủy ban. Các nước này cũng chia sẻ quan điểm về việc xác định tình trạng của các nước đang phát triển nhập khẩu lương thực ròng và ghi nhận các dự báo và báo cáo về nông nghiệp toàn cầu từ các tổ chức quốc tế.
Tổng cộng 229 câu hỏi đã được các thành viên nêu ra liên quan đến các thông báo riêng lẻ và các vấn đề thực hiện cụ thể. Quá trình xem xét ngang hàng này cho phép các thành viên giải quyết các vấn đề liên quan đến việc thực hiện các cam kết trong hiệp định về nông nghiệp.
Trong số 34 mục mới, 14 mục liên quan đến các chương trình hỗ trợ trong nước, các hạn chế nhập khẩu gia cầm và các chương trình ổn định giá khác của một số thành viên, bao gồm Cameroon, Trung Quốc, Liên minh châu Âu, Nigeria, Oman và Philippines. Các câu hỏi được đặt ra xoay quanh các chương trình hỗ trợ ngành sữa của Argentina, chương trình Cho vay cứu trợ hạn hán quy mô nhỏ của Úc, việc Nhật Bản thúc đẩy công nghệ và hỗ trợ nông dân trẻ và Chương trình Hỗ trợ Cầu nối Nông dân của Hoa Kỳ. Các chủ đề mới khác được nêu ra bao gồm yêu cầu của Brazil đối với Thổ Nhĩ Kỳ về việc trả lời câu hỏi liên quan đến yêu cầu về hàm lượng nội địa đối với các sản phẩm có nguồn gốc từ thuốc lá và việc New Zealand chất vấn Mexico về luật chống lạm phát và thiếu hụt hàng hóa.
Các cuộc thảo luận được tiếp nối từ các cuộc họp trước bao gồm các chính sách khác nhau của Ấn Độ về các chương trình hỗ trợ trong nước của một số thành viên, các hạn chế xuất khẩu và các vấn đề dự trữ công cộng. Các chủ đề khác bao gồm hạn ngạch thuế quan của Canada đối với pho mát, các chính sách lâm nghiệp của Liên minh Châu Âu, các chính sách xuất khẩu lúa mì của Ấn Độ, việc Philippines tạm ngừng nhập khẩu gạo, việc Thái Lan giảm giá phân bón và các biện pháp hỗ trợ nông nghiệp có mục tiêu của Hoa Kỳ.
Hoa Kỳ, Úc, Paraguay và Ukraine đã đệ trình thông báo phản đối trong tài liệu G/AG/W/259 liên quan đến việc Ấn Độ hỗ trợ giá thị trường cho gạo và lúa mì. Tài liệu này lập luận rằng việc Ấn Độ hỗ trợ giá thị trường cho hai loại cây trồng này cao hơn đáng kể so với mức đã được thông báo và đang thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu gạo và lúa mì, gây tác động làm méo mó thị trường toàn cầu. Ấn Độ kiên quyết bảo vệ các chính sách của nước này, cho rằng những phát hiện này dựa trên các bộ dữ liệu gây tranh cãi. Ấn Độ nói thêm rằng các chính sách này là cần thiết để hỗ trợ an ninh lương thực và phù hợp với các hướng dẫn của WTO.
Chủ tọa, ông Diego Alfieri (Brazil) đã kêu gọi các thành viên gửi thông báo kịp thời và đầy đủ, nhấn mạnh tầm quan trọng thiết yếu của việc tăng cường tính minh bạch. Đồng thời, Chủ tọa Diego Alfieri cũng kêu gọi các thành viên gửi câu trả lời kịp thời cho các câu hỏi mà họ nhận được trong Ủy ban, lưu ý rằng vẫn còn một số câu hỏi chưa được trả lời.
Đánh giá tình trạng các nước đang phát triển nhập khẩu ròng lương thực (NFIDC)
Các thành viên đã tiến hành thảo luận thường niên về tình trạng NFIDC trong lĩnh vực nông nghiệp. Như trong các cuộc họp gần đây của Ủy ban, các thành viên tập trung vào cách thức họ nên cùng nhau đánh giá danh sách NFIDC, với các quan điểm khác nhau về việc đánh giá các NFIDC đã có trong danh sách. Chủ tịch Diego Alfieri cho biết hiện tại chưa thể đạt được sự đồng thuận và các cuộc thảo luận nên tiếp tục.
Ủy ban Nông nghiệp WTO tích cực giám sát việc thực hiện Quyết định NFIDC. Phiên bản mới nhất của danh sách được nêu trong G/AG/5/Rev.12. Ủy ban có nhiệm vụ xem xét hàng năm danh sách các thành viên NFIDC và tạo điều kiện thuận lợi cho các cuộc thảo luận liên quan đến an ninh lương thực, khả năng phục hồi chuỗi cung ứng và tài trợ nhập khẩu lương thực để giải quyết tình trạng bất ổn lương thực nghiêm trọng sau báo cáo đã được nhất trí (G/AG/38) về chương trình làm việc mà Ủy ban đã thực hiện về các vấn đề này trong giai đoạn 2022-2024.
Theo dõi việc thực hiện các quyết định cấp bộ trưởng
Các thành viên đã xem xét công việc về việc theo dõi các kết quả cấp bộ trưởng, đặc biệt là việc thực hiện các thỏa thuận đạt được trong giai đoạn 2024-2025 về tính minh bạch và các yêu cầu thông báo liên quan đến cạnh tranh xuất khẩu và hạn ngạch thuế quan. Các cuộc thảo luận ban đầu được tổ chức trong một bối cảnh không chính thức và được hỗ trợ bởi một bài trình bày chi tiết từ Ban Thư ký WTO về các nỗ lực liên quan. Các thành viên cũng đã tìm hiểu cách thức thúc đẩy các cuộc thảo luận về chuyển giao công nghệ, cùng với việc theo dõi quyết định cấp bộ trưởng được thông qua tại Bali năm 2013 liên quan đến các dịch vụ chung.
Cập nhật về diễn biến thị trường nông nghiệp và an ninh lương thực
Các thành viên đã nghe cập nhật từ Hội đồng Ngũ cốc Quốc tế (IGC), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) về những diễn biến thị trường gần đây và tình trạng hiện tại của an ninh lương thực toàn cầu.
IGC đã trình bày những điểm nổi bật của báo cáo Triển vọng Thị trường Ngũ cốc, Hạt có dầu và Gạo. Theo báo cáo, sản lượng lúa mì dự kiến sẽ giảm 3% vào năm 2026, trong khi sản lượng ngô được dự báo sẽ giảm 2%. Dự báo đậu nành sẽ tiếp tục tăng trưởng 3%, sản lượng gạo ổn định nhưng nhu cầu nhập khẩu ở khu vực châu Phi cận Sahara và các thị trường trọng điểm châu Á được dự báo sẽ mở rộng.
FAO cảnh báo rằng các dự báo cập nhật cho thấy 512 triệu người, tương đương khoảng 6% dân số toàn cầu, sẽ phải đối mặt với nạn đói kinh niên vào năm 2030. Báo cáo Toàn cầu về Khủng hoảng Lương thực năm 2026 ước tính rằng 266 triệu người trên 47 quốc gia và vùng lãnh thổ đã trải qua tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính ở mức cao vào năm 2025. Mặc dù con số này thấp hơn một chút so với năm 2024, nhưng sự sụt giảm chủ yếu phản ánh việc giảm phạm vi bao phủ quốc gia hơn là sự cải thiện về điều kiện.
FAO cũng nhận thấy rằng thương mại ngũ cốc thế giới trong năm 2025-2026 (tháng 7/tháng 6) được dự báo ở mức 504,3 triệu tấn, tăng 18,9 triệu tấn (3,9%) so với mức năm 2024-2025. Xung đột ở Trung Đông đang gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung phân bón. Kết hợp với ảnh hưởng của hiện tượng thời tiết El Nino dự kiến, điều này có thể tác động tiêu cực đến sản xuất lương thực trong năm tới.
Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) báo cáo rằng tình trạng mất an ninh lương thực dự kiến sẽ vẫn ở mức đáng lo ngại cao trong năm 2026. Theo Báo cáo Toàn cầu về Khủng hoảng Lương thực năm 2026, vào năm 2025, 23% dân số được phân tích tại 47 quốc gia và vùng lãnh thổ, tương ứng với 266 triệu người, đã trải qua tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính ở mức cao (Giai đoạn 3 hoặc cao hơn theo IPC/CH). Tỷ lệ dân số trải qua tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính ở mức cao đã tăng gấp đôi trong thập kỷ qua. WFP ước tính thêm 45 triệu người có thể rơi vào tình trạng đói cấp tính nếu xung đột ở Trung Đông tiếp diễn đến hết quý 2 năm nay.
Các sự kiện bên lề
Bên lề cuộc họp của Ủy ban, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã trình bày báo cáo Giám sát và Đánh giá Chính sách Nông nghiệp năm 2025 và Triển vọng Nông nghiệp OECD-FAO 2025-2034. Hoa Kỳ đã tổ chức một sự kiện bên lề về gạo, tập trung vào cách các chính sách thương mại và động lực thị trường ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng gạo toàn cầu, với trọng tâm là kinh nghiệm và quan điểm của khu vực tư nhân.
Cuộc họp tiếp theo
Cuộc họp thường kỳ tiếp theo của Ủy ban Nông nghiệp sẽ được tổ chức vào ngày 24-25 tháng 9 năm 2026.
Nguồn: Vitic/ wto.org
Trong số 34 mục mới, 14 mục liên quan đến các chương trình hỗ trợ trong nước, các hạn chế nhập khẩu gia cầm và các chương trình ổn định giá khác của một số thành viên, bao gồm Cameroon, Trung Quốc, Liên minh châu Âu, Nigeria, Oman và Philippines. Các câu hỏi được đặt ra xoay quanh các chương trình hỗ trợ ngành sữa của Argentina, chương trình Cho vay cứu trợ hạn hán quy mô nhỏ của Úc, việc Nhật Bản thúc đẩy công nghệ và hỗ trợ nông dân trẻ và Chương trình Hỗ trợ Cầu nối Nông dân của Hoa Kỳ. Các chủ đề mới khác được nêu ra bao gồm yêu cầu của Brazil đối với Thổ Nhĩ Kỳ về việc trả lời câu hỏi liên quan đến yêu cầu về hàm lượng nội địa đối với các sản phẩm có nguồn gốc từ thuốc lá và việc New Zealand chất vấn Mexico về luật chống lạm phát và thiếu hụt hàng hóa.
Các cuộc thảo luận được tiếp nối từ các cuộc họp trước bao gồm các chính sách khác nhau của Ấn Độ về các chương trình hỗ trợ trong nước của một số thành viên, các hạn chế xuất khẩu và các vấn đề dự trữ công cộng. Các chủ đề khác bao gồm hạn ngạch thuế quan của Canada đối với pho mát, các chính sách lâm nghiệp của Liên minh Châu Âu, các chính sách xuất khẩu lúa mì của Ấn Độ, việc Philippines tạm ngừng nhập khẩu gạo, việc Thái Lan giảm giá phân bón và các biện pháp hỗ trợ nông nghiệp có mục tiêu của Hoa Kỳ.
Hoa Kỳ, Úc, Paraguay và Ukraine đã đệ trình thông báo phản đối trong tài liệu G/AG/W/259 liên quan đến việc Ấn Độ hỗ trợ giá thị trường cho gạo và lúa mì. Tài liệu này lập luận rằng việc Ấn Độ hỗ trợ giá thị trường cho hai loại cây trồng này cao hơn đáng kể so với mức đã được thông báo và đang thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu gạo và lúa mì, gây tác động làm méo mó thị trường toàn cầu. Ấn Độ kiên quyết bảo vệ các chính sách của nước này, cho rằng những phát hiện này dựa trên các bộ dữ liệu gây tranh cãi. Ấn Độ nói thêm rằng các chính sách này là cần thiết để hỗ trợ an ninh lương thực và phù hợp với các hướng dẫn của WTO.
Chủ tọa, ông Diego Alfieri (Brazil) đã kêu gọi các thành viên gửi thông báo kịp thời và đầy đủ, nhấn mạnh tầm quan trọng thiết yếu của việc tăng cường tính minh bạch. Đồng thời, Chủ tọa Diego Alfieri cũng kêu gọi các thành viên gửi câu trả lời kịp thời cho các câu hỏi mà họ nhận được trong Ủy ban, lưu ý rằng vẫn còn một số câu hỏi chưa được trả lời.
Đánh giá tình trạng các nước đang phát triển nhập khẩu ròng lương thực (NFIDC)
Các thành viên đã tiến hành thảo luận thường niên về tình trạng NFIDC trong lĩnh vực nông nghiệp. Như trong các cuộc họp gần đây của Ủy ban, các thành viên tập trung vào cách thức họ nên cùng nhau đánh giá danh sách NFIDC, với các quan điểm khác nhau về việc đánh giá các NFIDC đã có trong danh sách. Chủ tịch Diego Alfieri cho biết hiện tại chưa thể đạt được sự đồng thuận và các cuộc thảo luận nên tiếp tục.
Ủy ban Nông nghiệp WTO tích cực giám sát việc thực hiện Quyết định NFIDC. Phiên bản mới nhất của danh sách được nêu trong G/AG/5/Rev.12. Ủy ban có nhiệm vụ xem xét hàng năm danh sách các thành viên NFIDC và tạo điều kiện thuận lợi cho các cuộc thảo luận liên quan đến an ninh lương thực, khả năng phục hồi chuỗi cung ứng và tài trợ nhập khẩu lương thực để giải quyết tình trạng bất ổn lương thực nghiêm trọng sau báo cáo đã được nhất trí (G/AG/38) về chương trình làm việc mà Ủy ban đã thực hiện về các vấn đề này trong giai đoạn 2022-2024.
Theo dõi việc thực hiện các quyết định cấp bộ trưởng
Các thành viên đã xem xét công việc về việc theo dõi các kết quả cấp bộ trưởng, đặc biệt là việc thực hiện các thỏa thuận đạt được trong giai đoạn 2024-2025 về tính minh bạch và các yêu cầu thông báo liên quan đến cạnh tranh xuất khẩu và hạn ngạch thuế quan. Các cuộc thảo luận ban đầu được tổ chức trong một bối cảnh không chính thức và được hỗ trợ bởi một bài trình bày chi tiết từ Ban Thư ký WTO về các nỗ lực liên quan. Các thành viên cũng đã tìm hiểu cách thức thúc đẩy các cuộc thảo luận về chuyển giao công nghệ, cùng với việc theo dõi quyết định cấp bộ trưởng được thông qua tại Bali năm 2013 liên quan đến các dịch vụ chung.
Cập nhật về diễn biến thị trường nông nghiệp và an ninh lương thực
Các thành viên đã nghe cập nhật từ Hội đồng Ngũ cốc Quốc tế (IGC), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) về những diễn biến thị trường gần đây và tình trạng hiện tại của an ninh lương thực toàn cầu.
IGC đã trình bày những điểm nổi bật của báo cáo Triển vọng Thị trường Ngũ cốc, Hạt có dầu và Gạo. Theo báo cáo, sản lượng lúa mì dự kiến sẽ giảm 3% vào năm 2026, trong khi sản lượng ngô được dự báo sẽ giảm 2%. Dự báo đậu nành sẽ tiếp tục tăng trưởng 3%, sản lượng gạo ổn định nhưng nhu cầu nhập khẩu ở khu vực châu Phi cận Sahara và các thị trường trọng điểm châu Á được dự báo sẽ mở rộng.
FAO cảnh báo rằng các dự báo cập nhật cho thấy 512 triệu người, tương đương khoảng 6% dân số toàn cầu, sẽ phải đối mặt với nạn đói kinh niên vào năm 2030. Báo cáo Toàn cầu về Khủng hoảng Lương thực năm 2026 ước tính rằng 266 triệu người trên 47 quốc gia và vùng lãnh thổ đã trải qua tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính ở mức cao vào năm 2025. Mặc dù con số này thấp hơn một chút so với năm 2024, nhưng sự sụt giảm chủ yếu phản ánh việc giảm phạm vi bao phủ quốc gia hơn là sự cải thiện về điều kiện.
FAO cũng nhận thấy rằng thương mại ngũ cốc thế giới trong năm 2025-2026 (tháng 7/tháng 6) được dự báo ở mức 504,3 triệu tấn, tăng 18,9 triệu tấn (3,9%) so với mức năm 2024-2025. Xung đột ở Trung Đông đang gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung phân bón. Kết hợp với ảnh hưởng của hiện tượng thời tiết El Nino dự kiến, điều này có thể tác động tiêu cực đến sản xuất lương thực trong năm tới.
Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) báo cáo rằng tình trạng mất an ninh lương thực dự kiến sẽ vẫn ở mức đáng lo ngại cao trong năm 2026. Theo Báo cáo Toàn cầu về Khủng hoảng Lương thực năm 2026, vào năm 2025, 23% dân số được phân tích tại 47 quốc gia và vùng lãnh thổ, tương ứng với 266 triệu người, đã trải qua tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính ở mức cao (Giai đoạn 3 hoặc cao hơn theo IPC/CH). Tỷ lệ dân số trải qua tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính ở mức cao đã tăng gấp đôi trong thập kỷ qua. WFP ước tính thêm 45 triệu người có thể rơi vào tình trạng đói cấp tính nếu xung đột ở Trung Đông tiếp diễn đến hết quý 2 năm nay.
Các sự kiện bên lề
Bên lề cuộc họp của Ủy ban, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã trình bày báo cáo Giám sát và Đánh giá Chính sách Nông nghiệp năm 2025 và Triển vọng Nông nghiệp OECD-FAO 2025-2034. Hoa Kỳ đã tổ chức một sự kiện bên lề về gạo, tập trung vào cách các chính sách thương mại và động lực thị trường ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng gạo toàn cầu, với trọng tâm là kinh nghiệm và quan điểm của khu vực tư nhân.
Cuộc họp tiếp theo
Cuộc họp thường kỳ tiếp theo của Ủy ban Nông nghiệp sẽ được tổ chức vào ngày 24-25 tháng 9 năm 2026.
Nguồn: Vitic/ wto.org
Các nghị sĩ nói tiếng Pháp tăng cường hợp tác về thương mại đa phương tại sự kiện WTO/APF
Việt Nam - Nga: Mở rộng dư địa hợp tác thương mại song phương
Tuyên bố chung của người đứng đầu IEA, IMF, Ngân hàng Thế giới và WTO
Thu hút FDI: Từ chờ đợi sang chủ động ‘săn’ đại bàng
Tận dụng FTA mới với Trung Đông, Nam Á: Doanh nghiệp Việt cần làm gì?
ASEAN tìm kiếm mô hình phát triển mới trước những chuyển dịch toàn cầu
Việt Nam và Thụy Sĩ tìm kiếm giải pháp tăng cường kết nối hai nền kinh tế
Liên minh châu Âu và Hàn Quốc ký hiệp định thương mại kỹ thuật số
Thái Lan thông qua nâng cấp Hiệp định Thương mại Tự do ASEAN-Trung Quốc
Chuyển đổi xanh mở không gian hợp tác mới Việt Nam-Canada
Mở rộng không gian hợp tác thông qua Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam-Canada
ASEAN và Na Uy thúc đẩy hợp tác phát triển kinh tế biển bền vững
Việt Nam luôn coi IMF là người bạn đồng hành tin cậy
Việt Nam-Lào hợp tác nâng cao năng lực quản lý tài chính giai đoạn 2026-2030

