AsemconnectVietnam - Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 58/2018/NĐ-CP ngày 18/4/2018 của Chính phủ về bảo hiểm nông nghiệp, với trọng tâm là điều chỉnh mức hỗ trợ phí và mở rộng đối tượng được thụ hưởng nhằm tăng tính hấp dẫn của chính sách.

Đề xuất tăng mạnh hỗ trợ phí bảo hiểm nông nghiệp
Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 58/2018/NĐ-CP ngày 18/4/2018 của Chính phủ về bảo hiểm nông nghiệp, với trọng tâm là điều chỉnh mức hỗ trợ phí và mở rộng đối tượng được thụ hưởng nhằm tăng tính hấp dẫn của chính sách.
Theo Bộ Tài chính, dù đã rút ra nhiều bài học từ giai đoạn thí điểm 2011-2013, bảo hiểm nông nghiệp vẫn là lĩnh vực mới và phức tạp. Không chỉ người nông dân còn bỡ ngỡ, mà ngay cả đội ngũ cán bộ thực thi chính sách ở cơ sở cũng gặp không ít khó khăn trong tổ chức triển khai. Ở một số địa phương, việc thực hiện còn lúng túng; nhận thức của một bộ phận nông dân về vai trò và lợi ích của bảo hiểm nông nghiệp vẫn hạn chế.
Về phía doanh nghiệp bảo hiểm, đây là nghiệp vụ có mức độ rủi ro cao do phụ thuộc lớn vào thiên tai, dịch bệnh và biến động thị trường. Để triển khai hiệu quả, doanh nghiệp cần có năng lực tài chính đủ mạnh, đội ngũ chuyên môn giàu kinh nghiệm, mạng lưới phân phối rộng tới tận thôn, xóm, hợp tác xã; đồng thời phải có sự tham gia của nhà tái bảo hiểm quốc tế và sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền các cấp. Những yêu cầu này khiến kết quả triển khai bảo hiểm nông nghiệp thời gian qua chưa đạt như kỳ vọng.
Thực tế cho thấy, đối tượng tham gia chủ yếu vẫn là cá nhân sản xuất nông nghiệp thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo; trong khi đó, nhóm hộ không thuộc diện này và các tổ chức sản xuất nông nghiệp tham gia còn hạn chế. So với kinh nghiệm quốc tế, mức hỗ trợ của Việt Nam vẫn ở mức thấp.
Tại Mỹ, mức hỗ trợ bình quân khoảng 69%; Canada 66%; Tây Ban Nha khoảng 50%; Nhật Bản 50%. Ngoài hỗ trợ phí, nhiều quốc gia còn áp dụng các cơ chế bổ trợ như cung cấp miễn phí hợp đồng bảo hiểm năng suất thiên tai cơ bản, hỗ trợ chi phí quản lý cho doanh nghiệp bảo hiểm, hoặc Chính phủ trực tiếp nhận tái bảo hiểm.
Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính đề xuất nâng mức hỗ trợ phí bảo hiểm nông nghiệp và mở rộng đối tượng được hỗ trợ. Bên cạnh các nhóm hiện hành gồm cây trồng như lúa, cao su, hồ tiêu, điều, cà phê, cây ăn quả, rau; vật nuôi như trâu, bò, lợn, gia cầm; nuôi trồng thủy sản như tôm sú, tôm thẻ chân trắng, cá tra, dự thảo bổ sung đối tượng là cây trồng, vật nuôi, thủy sản chủ lực của từng địa phương.
Đáng chú ý, dự thảo đề xuất nâng mức hỗ trợ tối đa lên 95% phí bảo hiểm đối với cá nhân sản xuất nông nghiệp thuộc hộ nghèo, thay vì 90% như hiện hành. Đối với cá nhân không thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, mức hỗ trợ tăng lên 50%, thay vì 20%. Với tổ chức sản xuất nông nghiệp, mức hỗ trợ dự kiến là 30%, tăng 10% so với hiện nay.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng bổ sung quy định cho phép tổ chức tín dụng cung cấp khoản vay để các tổ chức, cá nhân sản xuất nông nghiệp thanh toán phần phí bảo hiểm còn lại ngoài phần được ngân sách hỗ trợ. Hợp đồng bảo hiểm có thể được xem là một phần tài sản bảo đảm cho khoản vay, nếu có. Cơ chế này vừa mang ý nghĩa an sinh xã hội, vừa tạo điều kiện để người sản xuất chủ động tiếp cận bảo hiểm mà không bị rào cản về dòng tiền.
Việc điều chỉnh mức hỗ trợ và hoàn thiện cơ chế triển khai được kỳ vọng sẽ tạo cú hích mới cho bảo hiểm nông nghiệp, góp phần chia sẻ rủi ro với người sản xuất, ổn định thu nhập và tăng khả năng chống chịu của khu vực nông nghiệp trước biến đổi khí hậu và dịch bệnh ngày càng khó lường.
Tín hiệu mới trên thị trường bảo hiểm nhân thọ
Đầu năm 2026, thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam xuất hiện những chuyển động đáng chú ý được kỳ vọng sẽ sớm làm thay đổi cục diện thị trường.
Thêm động lực từ các “tân binh”
Theo các nguồn tin từ thị trường, 2 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ mới - một do do VPBank thành lập và một là dự kiến hình thành sau thương vụ M&A của Asahi Life tại Việt Nam - đang rốt ráo tuyển dụng nhân sự ở nhiều vị trí then chốt. Động thái này cho thấy sự chuẩn bị nghiêm túc của doanh nghiệp trước thời điểm chính thức đi vào hoạt động, đồng thời đặt ra kỳ vọng góp phần tạo ra một chu kỳ sôi động mới cho thị trường bảo hiểm nhân thọ sau giai đoạn khó khăn vừa qua.
Được biết, hồi đầu năm 2025, Hội đồng quản trị VPBank đã thông qua phương án góp vốn thành lập công ty con trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ, với vốn điều lệ dự kiến lên tới 2.000 tỷ đồng, cho thấy ngân hàng này đang lựa chọn hướng đi chủ động và dài hạn trong việc phát triển mảng bảo hiểm, thay vì tiếp tục phụ thuộc vào các mô hình hợp tác bancassurance truyền thống. Động thái này diễn ra trong bối cảnh thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam bước vào giai đoạn điều chỉnh mạnh cả về khung pháp lý lẫn hành vi tiêu dùng.
Sau giai đoạn tăng trưởng nóng, các vấn đề liên quan đến minh bạch thông tin, chất lượng tư vấn và niềm tin của khách hàng đã buộc các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ phải tái cấu trúc mô hình hoạt động. Bởi vậy, việc thành lập doanh nghiệp bảo hiểm “in-house” sẽ giúp VPBank nâng cao mức độ kiểm soát đối với chuỗi giá trị bảo hiểm, từ thiết kế sản phẩm, quản trị rủi ro đến tổ chức phân phối và dịch vụ hậu mãi. Đây là yếu tố then chốt khi trách nhiệm của tổ chức phân phối, đặc biệt là ngân hàng, ngày càng được siết chặt theo quy định mới.
Quy mô vốn điều lệ ở mức cao của công ty con mới cho thấy tham vọng của VPBank không chỉ dừng ở việc bổ trợ cho hoạt động ngân hàng bán lẻ, mà còn hướng tới xây dựng một trụ cột kinh doanh có khả năng vận hành độc lập và cạnh tranh trên thị trường bảo hiểm nhân thọ. Việc định hướng triển khai các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cơ bản, bảo hiểm sức khỏe và bảo hiểm liên kết chung cũng phản ánh chiến lược ưu tiên các nhu cầu bảo vệ thực chất, thay vì theo đuổi tăng trưởng ngắn hạn bằng các sản phẩm phức tạp.
Trong một động thái khác, cũng trong năm qua, Công ty Bảo hiểm Asahi Life đến từ Nhật Bản đã hoàn tất thủ tục mua lại 100% cổ phần của MVI Life với giá trị ước khoảng 170 triệu USD, đánh dấu một bước đi đáng chú ý của khối doanh nghiệp bảo hiểm “xứ mặt trời mọc” tại thị trường Việt Nam. Không chỉ là thương vụ M&A đầu tiên ở nước ngoài của Asahi Life, giao dịch này còn phản ánh rõ sự dịch chuyển chiến lược của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ Nhật trong bối cảnh thị trường nội địa đang dần bão hòa.
Trong kế hoạch quản trị trung hạn “Next A” giai đoạn 2024-2026, Asahi Life xác định tăng trưởng dài hạn sau năm 2030 phải dựa nhiều hơn vào thị trường nước ngoài, đặc biệt là khu vực châu Á - nơi vẫn còn dư địa lớn về bảo hiểm nhân thọ và bảo hiểm sức khỏe. Việt Nam - với quy mô dân số lớn, tốc độ đô thị hóa nhanh và nhu cầu bảo vệ ngày càng gia tăng, trở thành điểm đến phù hợp cho chiến lược này, bất chấp những biến động ngắn hạn của thị trường.
Đáng chú ý, Asahi Life không tiếp cận thị trường Việt Nam theo hướng “đánh nhanh” thông qua các thương vụ mua bán đơn thuần, mà lựa chọn lộ trình tích lũy từng bước. Từ việc hợp tác tư vấn, cung cấp giải pháp bán hàng qua điện thoại và nền tảng trực tuyến từ năm 2017, đến việc thành lập công ty con Asahi Life Consulting Việt Nam vào năm 2023, tập đoàn này đã xây dựng nền tảng vận hành, hiểu biết thị trường và mạng lưới đối tác trước khi chính thức bước vào lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm nhân thọ với tư cách chủ sở hữu doanh nghiệp.
Vì vậy, việc mua lại MVI Life mang ý nghĩa chiến lược nhiều hơn là mở rộng quy mô. Thương vụ này giúp Asahi Life nhanh chóng sở hữu giấy phép, hệ thống vận hành và đội ngũ tại chỗ, đồng thời tạo điều kiện để triển khai mô hình kinh doanh bảo hiểm nhân thọ theo định hướng riêng, kết hợp với kinh nghiệm phát triển sản phẩm và công nghệ của đối tác LivWell. Trong dài hạn hơn, đây là bước đi nhằm hình thành “trụ cột kinh doanh ở nước ngoài”, bên cạnh kênh nhân viên bán hàng truyền thống và hệ thống đại lý của Asahi Life.
Mục tiêu dài hạn và bài toán thực thi
Sự xuất hiện của các nhân tố mới cùng những bước đi chuẩn bị mang tính dài hạn đang đặt thị trường bảo hiểm nhân thọ vào một bối cảnh rộng hơn, gắn với các mục tiêu phát triển đến năm 2030 và yêu cầu hiện thực hóa chiến lược của toàn ngành.
Các mục tiêu đặt ra trong Chiến lược phát triển thị trường bảo hiểm Việt Nam đến năm 2030 cho thấy kỳ vọng lớn của cơ quan quản lý và toàn ngành trong việc đưa bảo hiểm trở thành một trụ cột quan trọng của hệ thống tài chính. Việc duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu bình quân 10%/năm, nâng quy mô thị trường lên 3,3-3,5% GDP, hay đưa tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm nhân thọ lên 18% vào năm 2030… đều phản ánh mong muốn mở rộng thị trường theo hướng bền vững và bao trùm hơn.
Tuy nhiên, thách thức lớn nhất nằm ở chỗ các chỉ tiêu này được đặt ra trong bối cảnh thị trường vừa trải qua một chu kỳ điều chỉnh mạnh, với niềm tin khách hàng suy giảm, kỷ luật bán hàng bị siết chặt và áp lực tuân thủ pháp lý ngày càng cao. Tăng trưởng 10%/năm không còn là bài toán mở rộng “bằng mọi giá”, mà đòi hỏi các doanh nghiệp bảo hiểm phải tái cấu trúc sản phẩm, đầu tư dài hạn cho hệ thống phân phối và nâng cao chất lượng tư vấn - những yếu tố cần thời gian và chi phí đáng kể.
Khoảng cách giữa mục tiêu và thực thi vì vậy trở thành điểm then chốt. Để đạt được mức phí bảo hiểm bình quân 5 triệu đồng/người vào năm 2030, thị trường không chỉ cần thêm người tham gia mới, mà còn phải thuyết phục khách hàng ở lại lâu dài với các sản phẩm có giá trị bảo vệ thực chất. Tương tự, mục tiêu tăng trưởng doanh thu bảo hiểm trên môi trường mạng bình quân 10%/năm sẽ khó khả thi nếu chuyển đổi số chỉ dừng ở khâu bán hàng, thay vì được triển khai đồng bộ ở tất cả các công đoạn, từ thẩm định, bồi thường… đến quản trị rủi ro.
Trong bối cảnh đó, cam kết của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam (IAV) và các doanh nghiệp hội viên chỉ có ý nghĩa thực chất khi được chuyển hóa thành các hành động cụ thể, nhất quán và có thể đo lường được. Nếu không thu hẹp được khoảng cách giữa mục tiêu và năng lực triển khai, các chỉ tiêu đến năm 2030 nhiều khả năng sẽ vẫn chỉ là “điểm đến kỳ vọng”, hơn là động lực dẫn dắt sự thay đổi của thị trường.
Trước đó, trao đổi với Báo Đầu tư Chứng khoán về triển vọng của thị trường bảo hiểm Việt Nam trong thời gian tới, CEO một doanh nghiệp bảo hiểm nhìn nhận rằng, thị trường đang bước vào một cuộc chuyển giao mang tính lịch sử. Trong ngắn hạn, thị trường vẫn sẽ phải đối mặt với những thách thức kéo dài và một tốc độ tăng trưởng có phần khiêm tốn. Đây là giai đoạn “gạn đục khơi trong” khi quá trình sàng lọc và tái cấu trúc diễn ra mạnh mẽ, nghiêm ngặt trên toàn hệ thống, cũng là một “khoảng lặng tích cực” cần thiết. Tuy nhiên, trong dài hạn hơn, bức tranh thị trường sẽ tươi sáng hơn khi niềm tin dần hồi phục. Khách hàng sẽ nhìn nhận sâu sắc hơn về giá trị thực của bảo hiểm, trong khi cả sản phẩm và đội ngũ tư vấn đều được nâng tầm, chuẩn hóa chuyên nghiệp.
Bảo hiểm phi nhân thọ vào chu kỳ cạnh tranh mới
Các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ đã bắt đầu triển khai kế hoạch kinh doanh cho năm tài chính 2026 với những mục tiêu đầy tham vọng.
Nhiều tham vọng năm 2026
Kết thúc năm 2025, Bảo hiểm PVI tiếp tục đóng vai trò dẫn đầu trên thị trường bảo hiểm phi nhân thọ Việt Nam. Việc duy trì vị trí số 1 nhiều năm liên tiếp, song hành với tăng trưởng lợi nhuận và lộ trình tăng vốn bài bản, phản ánh một chiến lược phát triển nhất quán của nhà bảo hiểm này.
Trong bối cảnh chi phí bồi thường gia tăng và cạnh tranh hạ phí ngày càng gay gắt, khả năng giữ được cân bằng giữa tăng trưởng quy mô và hiệu quả kinh doanh cho thấy năng lực đánh giá rủi ro và quản trị danh mục đã trở thành lợi thế cốt lõi của doanh nghiệp. Việc chủ động nâng quy mô vốn cũng cho thấy Bảo hiểm PVI đang chuẩn bị cho giai đoạn cạnh tranh khắt khe hơn, nơi yêu cầu về an toàn tài chính và năng lực chịu đựng rủi ro ngày càng cao.
Năm 2025, Bảo hiểm PVI ghi nhận kết quả tăng trưởng toàn diện với tổng doanh thu đạt 27.266 tỷ đồng, tăng 33,5% so với năm 2024; lợi nhuận trước thuế đạt 1.066 tỷ đồng, tăng hơn 37%, bất chấp áp lực chi phí bồi thường gia tăng và cạnh tranh gay gắt về phí.
Doanh thu bảo hiểm gốc đạt hơn 14.900 tỷ đồng, tăng 11,5% giúp Bảo hiểm PVI năm thứ tư liên tiếp giữ vị trí dẫn đầu thị trường bảo hiểm phi nhân thọ với thị phần 16,9%. Trong năm, Bảo hiểm PVI liên tục tăng vốn điều lệ lên 5.000 tỷ đồng, qua đó củng cố năng lực tài chính, đáp ứng yêu cầu an toàn vốn và tạo nền tảng cho chiến lược phát triển dài hạn.
Với cột mốc doanh thu 1 tỷ USD và nền tảng vận hành ngày càng vững chắc, Bảo hiểm PVI bước vào năm 2026 với tâm thế chủ động, tập trung đầu tư cho các năng lực cốt lõi, đẩy mạnh chuyển đổi số và mở rộng hợp tác, hướng tới tăng trưởng có chiều sâu và nâng tầm vị thế trên thị trường khu vực.
Khép lại năm 2025 nhiều thách thức, Bảo hiểm Quân đội (MIC) giữ vững vị thế Top 4 thị trường, với doanh thu bảo hiểm gốc đạt 5.414 tỷ đồng, tăng 7,9% so với năm 2024; lợi nhuận trước thuế đạt 408,8 tỷ đồng, tăng mạnh gần 33%. Song song với tăng trưởng kinh doanh, MIC đẩy mạnh chuyển đổi số khi doanh thu phí từ kênh này tăng 34%, các nền tảng công nghệ được triển khai đồng bộ trên toàn hệ thống.
Bước sang năm 2026, MIC đặt mục tiêu tăng trưởng hiệu quả, hướng tới Top 3 thị phần và vị thế dẫn đầu về chuyển đổi số với phương châm điều hành “Thống nhất hành động - Kỷ luật triển khai - Hiệu quả thực chất”.
Doanh thu năm 2025 của Bảo hiểm DB đạt khoảng 4.182 tỷ đồng, tăng 44,5% so với năm 2024 . Kết quả này phản ánh đà phục hồi và mở rộng hoạt động kinh doanh rõ nét, trong đó tăng trưởng đến từ hầu hết các nghiệp vụ chủ lực, nhất là bảo hiểm xe cơ giới, sức khỏe và tài sản - kỹ thuật.
Năm 2026, Bảo hiểm DB đặt kế hoạch doanh thu 6.500 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 55% so với năm 2025, cho thấy định hướng tăng tốc rõ nét sau giai đoạn củng cố nền tảng. Mục tiêu này được xây dựng trên chiến lược tái cơ cấu danh mục nghiệp vụ theo hướng ưu tiên các mảng có biên lợi nhuận tốt và dư địa tăng trưởng bền vững, đồng thời nâng cao chất lượng khai thác dịch vụ...
Trong đó, bảo hiểm xe cơ giới tiếp tục đóng vai trò trụ cột về doanh thu, song trọng tâm chiến lược là kiểm soát rủi ro, giảm cạnh tranh phi kỹ thuật và cải thiện hiệu quả bồi thường. Cùng với đó, Bảo hiểm DB đẩy mạnh phát triển bảo hiểm sức khỏe và các sản phẩm tài sản - kỹ thuật, tận dụng xu hướng gia tăng nhu cầu bảo vệ và đầu tư công nghệ để chuẩn hóa quy trình, nâng cao trải nghiệm khách hàng. Kế hoạch tăng trưởng mạnh năm 2026 vì vậy không chỉ phản ánh tham vọng mở rộng quy mô, mà còn thể hiện bước chuyển từ tăng trưởng theo chiều rộng sang chiều sâu, dựa trên chất lượng, hiệu quả và tính bền vững dài hạn.
Chu kỳ cạnh tranh khắt khe hơn?
Tại Bảo hiểm BIDV (BIC), sau 2 thập kỷ hoạt động, việc doanh thu phí bảo hiểm tăng gần 100 lần đã giúp BIC giữ vững vị thế trong Top 5 công ty bảo hiểm phi nhân thọ dẫn đầu về thị phần.
Mới đây, BIC chính thức ra mắt nhận diện thương hiệu mới. Đây là bước đi chiến lược nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường. Thay đổi thương hiệu không chỉ là thay đổi hình ảnh, mà còn là sự chuyển đổi toàn diện từ tư duy, cách tiếp cận khách hàng đến phương thức vận hành, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và hội nhập sâu rộng hơn.
Trong giai đoạn tới, BIC định hướng tiếp tục đổi mới sản phẩm, tăng cường ứng dụng công nghệ, nâng cao chất lượng dịch vụ, mở rộng hoạt động tại thị trường khu vực và phát triển đội ngũ nhân sự chất lượng cao. Đây là những yếu tố được kỳ vọng sẽ giúp BIC củng cố vị thế trên thị trường và đóng góp tích cực hơn cho hệ sinh thái BIDV.
Việc ra mắt nhận diện thương hiệu mới mở ra giai đoạn phát triển tiếp theo của BIC với định hướng rõ ràng, chiến lược nhất quán và sự đồng hành mạnh mẽ từ ngân hàng mẹ BIDV và đối tác chiến lược Fairfax. Với tầm nhìn tới năm 2030, Ban lãnh đạo BIDV kỳ vọng BIC sẽ tiếp tục phát huy vai trò là trụ cột quan trọng trong hệ sinh thái Ngân hàng, mở rộng quy mô, nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng tới mục tiêu lọt vào Top 3 doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ dẫn đầu về thị phần.
Dưới góc nhìn thị trường, đây không đơn thuần là thay đổi hình ảnh, mà là tín hiệu cho thấy doanh nghiệp đang bước vào một chu kỳ phát triển mới, nơi yêu cầu về chuẩn mực quản trị, chất lượng dịch vụ và trải nghiệm khách hàng ngày càng tiệm cận thông lệ quốc tế. Nền tảng tài chính đã được tích lũy trong 2 thập kỷ, cùng sự hậu thuẫn từ ngân hàng mẹ và cổ đông chiến lược nước ngoài tạo dư địa để BIC chuyển trọng tâm từ mở rộng sang nâng cao chiều sâu cạnh tranh.
Cũng có chung mục tiêu, song hướng đi của MIC lại khác: Tối ưu hiệu quả và tăng sức bền vận hành. Trong bối cảnh thị trường chịu nhiều cú sốc từ thiên tai, biến động kinh tế và áp lực cạnh tranh về phí, việc MIC tiếp tục duy trì mức tăng trưởng lợi nhuận 2 chữ số cho thấy nhà bảo hiểm này đã vượt qua giai đoạn “tăng trưởng bằng mọi giá”. Đáng chú ý, chuyển đổi số không còn là khẩu hiệu, mà đã trở thành một cấu phần tạo doanh thu thực chất, góp phần cải thiện hiệu suất khai thác và quản trị chi phí. Tham vọng tiến vào Top 3 thị phần vì thế không chỉ dựa trên quy mô, mà gắn với mô hình vận hành tinh gọn và kỷ luật hơn.
Nhìn rộng hơn, các chuyển động này cho thấy khối bảo hiểm phi nhân thọ đang bước vào chu kỳ phát triển mới dựa trên nền tảng vốn, công nghệ và quản trị. Trong chu kỳ này, doanh nghiệp nào sớm tái cấu trúc mô hình kinh doanh, kiểm soát tốt chất lượng tăng trưởng và xây dựng được hệ sinh thái bền vững với ngân hàng, đối tác công nghệ và khách hàng thì sẽ có nhiều lợi thế hơn trong cuộc đua dài hạn. Năm 2026 vì thế không chỉ là một năm kế hoạch, mà có thể trở thành cột mốc phân hóa rõ nét về chất lượng giữa các công ty bảo hiểm phi nhân thọ trên thị trường.
Nguồn: VITIC/tinnhanhchungkhoan